Nieuwsfront

Etnisch profileren door de politie

Tijdens de demonstratie van Black Lives Matter in Rotterdam vertelden jongeren dat zij deelnamen om zich te verzetten tegen racisme en vertelden over de meerdere keren dat zij etnisch geprofileerd zijn geweest door de politie. Voor jongeren met een migratieachtergrond in Nederland is de kans vijf keer groter om als verdachte te worden gezien door de politie vergeleken met jongeren zonder een migratieachtergrond. Dit blijkt uit een onderzoek van de onafhankelijke organisatie Controle Alt Delete die monitort hoe vaak etnisch profileren door de politie voorkomt.

Vooroordelen

Etnisch profileren houdt in dat de politie de huidskleur en afkomst van iemand gebruikt bij het opsporen zonder dat daar een objectieve rechtvaardiging voor is. Een van de oorzaken hiervan is volgens Controle Alt Delete het vooroordelen van agenten. Zoals ieder mens hebben ook agenten vooroordelen. Deze zorgen voor aannames die zij maken tijdens hun werk en bijvoorbeeld iemands identiteitsbewijs controleren omdat diegene een donkere huidskleur heeft en niet omdat er sprake is van afwijkend gedrag. Daarnaast maakt de politie gebruik van daderprofielen. Deze profielen worden gebaseerd op verhalen van getuigen, sporen die zij vinden van de dader, eerdere zaken en theoretische gegevens die worden geleverd door deskundigen. Dus als een bepaalde bevolkingsgroep oververtegenwoordigd is in het plegen van een bepaald delict, dan is dit terug te vinden in een daderprofiel. Ook zorgt volgens de organisatie het verkeerd interpreteren van misdaadstatistieken voor etnisch profileren. Het is een feit dat twee derde van de gevangenen in Nederland een migratieachtergrond heeft, maar dit betekent niet dat de politie iemand met een migratieachtergrond hierdoor mag aanhouden tijdens het opsporen van een delict. 

Lees hieronder verhalen van verschillende jongeren die slachtoffer zijn geweest van etnisch profileren door de politie

Let op: tekst gaat door onder de slider

Negatieve gevoelens

Slachtoffer worden van etnisch profileren heeft negatieve gevolgen voor de burger. Ten eerste zorgt het voor negatieve gevoelens bij het slachtoffer en ten tweede schaadt het ook het vertrouwen in de politie. Angel (23) vertelt dat hij wel eens aangehouden is omdat hij met een capuchon over straat liep toen er werd gezocht naar daders van inbraken. ‘’Het was niet fijn om dit mee te maken, ik voelde me een crimineel. Terwijl als ik het koud heb, mag ik mijn capuchon opdoen. Dit is geen strafbaar feit. Je zet hierdoor vraagtekens bij het rechtssysteem’’, zegt hij. Daarnaast gaat het volgens Controle Alt Delete ten koste van effectieve criminaliteitsbestrijding. Het profileren van burgers zorgt ervoor dat echte criminelen niet worden opgepakt en onschuldige burgers benadeeld worden.

Lees ook: Slachtoffers van politiegeweld in Nederland

Politie

De politie probeert dit tegen te gaan door te werken vanuit een handelingskader. ‘’In de kern komt het er op neer dat afwijkend gedrag en niet uiterlijk aanleiding is tot handelen’’, zegt Mireille Beentjes, strategisch woordvoerder van de politie. Daarnaast geeft ze aan dat de politie hier intern ook aandacht aan besteed. ‘’Door hier aandacht aan te besteden tijdens de opleiding en training, door vakinhoudelijke bijeenkomsten te organiseren en gesprekken hierover te voeren in de teams, proberen we etnisch profileren tegen te gaan’’, vertelt ze.

Het is mogelijk om een klacht in te dienen via de website www.politie.nl en de politie-app. Strategisch woordvoerder Mireille geeft aan dat deze klachten met een zorgvuldig proces behandeld worden. ‘’Binnengekomen klachten beoordelen we op een aantal criteria. Sommige klachten vallen af. Dat kan verschillende redenen hebben, bijvoorbeeld omdat klachten over een andere instantie gaan of omdat het anonieme klachten zijn. Ook klachten die na meer dan een jaar na dato zijn ingediend, vallen af.” Ook geeft Mireille aan dat als een klacht niet in behandeling wordt genomen, dit wel zo snel mogelijk wordt doorgegeven aan de indiener. De klachten worden afgehandeld volgens de klachtenprocedure, die is er op gericht dat de klacht naar tevredenheid van de burger wordt afgerond. ‘’Dat doen we door de politiemedewerker en de indiener van de klacht met elkaar in gesprek te laten gaan. Dat lukt niet altijd, omdat we soms na herhaalde pogingen geen contact krijgen met de klagers, waardoor de procedure voortijdig wordt beëindigd. Als het wel lukt en het gesprek naar tevredenheid plaatsvindt, wordt de procedure afgerond’’, zegt Mireille. Het komt volgens de woordvoerder ook voor dat mensen na een gesprek nog niet tevreden zijn, dan start fase twee. ‘’Een onafhankelijke klachtencommissie luistert naar de klager en desbetreffende politieambtenaar. Dat is voor politiemedewerkers vaak heel ingrijpend. De commissie adviseert de politiechef vervolgens over de afdoening van de klacht.’’ 

De politie maakte vorig jaar bekend dat er in totaal 43 klachten waren ingediend over etnisch profileren door de politie in 2018. Controle Alt Delete vertelt 100 tot 150 klachten gemiddeld per jaar te ontvangen. Oguzhan (22) die slachtoffer is geweest van etnisch profileren, vertelt nooit een klacht hierover ingediend te hebben. ‘’Ik dacht dat het geen effect zou hebben.’’

* De gebruikte naam is wegens privacyredenen gefingeerd. De echte naam is bekend bij de redactie.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *